Fortuna zbudowana na krwi?

Śmierć najwyższego przywódcy Iranu, Alego Chameneiego, stała się dla jednych punktem zwrotnym w geopolityce, a dla innych – okazją do gigantycznego zarobku. Na platformach predykcyjnych, gdzie obstawiać można niemal wszystko, padły rekordowe wygrane. Czy to jeszcze inwestowanie, czy już niemoralny hazard żerujący na tragediach?

W świecie nowoczesnych finansów granica między giełdą a zakładami bukmacherskimi coraz bardziej się zaciera. Jak donosi Reuters, ostatnie wydarzenia na Bliskim Wschodzie przyciągnęły na rynki predykcyjne setki milionów dolarów. Inwestorzy, dysponujący często zdumiewającą intuicją (lub – jak sugerują krytycy – informacjami poufnymi), postawili fortuny na konkretne daty ataków oraz śmierć irańskiego lidera.

Przeczucie czy przeciek? Miliony na koncie.

Największe emocje budzi platforma Polymarket, na której łączna suma zakładów związanych z terminem ataków na Iran przekroczyła niebagatelną kwotę 529 milionów dolarów. Wypłaty trafiły do osób, które precyzyjnie wskazały minioną sobotę jako moment rozpoczęcia uderzeń.

Szczególną uwagę analityków z firmy Bubblemaps przykuło sześć kont, które tuż przed nalotami zainwestowały znaczne środki, zgarniając łącznie 1,2 miliona dolarów czystego zysku. Co ciekawe, fala zakładów dotyczących odsunięcia Chameneiego od władzy zaczęła wzbierać już w połowie stycznia. Nowi, nieaktywni wcześniej użytkownicy masowo obstawiali scenariusz, w którym ajatollah przestanie rządzić krajem do końca marca.

Etyczny dylemat: Ile warta jest śmierć?

Gwałtowne zmiany kursów w momencie pojawienia się plotek o śmierci przywódcy wywołały burzę nie tylko na rynkach, ale i w gabinetach polityków. Obecnie gracze mogą licytować się o to:

• czy irański reżim upadnie do połowy roku,
• kto zostanie nowym następcą,
• jaki będzie przebieg kolejnych konfliktów zbrojnych.

Taka działalność budzi jednak ogromny opór. Szef platformy Kalshi, Tarek Mansour, musiał tłumaczyć się z decyzji o zablokowaniu wypłat zysków bezpośrednio związanych ze zgonem lidera, wdrażając zasady zapobiegające „zarabianiu na śmierci”.

Wall Street wchodzi do gry

Mimo kontrowersji, rynki predykcyjne przeżywają prawdziwy rozkwit. Po wyborach prezydenckich w USA w 2024 roku, gdy algorytmy i gracze trafniej przewidzieli wynik niż tradycyjne sondaże, branża stała się nowym „ulubieńcem” inwestorów.

• W 2023 roku globalny obrót na takich platformach wyniósł 47 miliardów dolarów.
• Właściciel nowojorskiej giełdy (NYSE) zainwestował w Polymarket 2 miliardy dolarów.

Cień szarej strefy.

Dla amerykańskich senatorów, m.in. Chrisa Murphy’ego, sytuacja jest niedopuszczalna. Przeciwnicy wskazują, że dopuszczenie zakładów o wojny i zamachy to „szaleństwo”, które może zachęcać do prowokacji lub wykorzystywania tajnych danych wywiadowczych. Podczas gdy platformy te oferują unikalny wgląd w nastroje społeczne, dla wielu pozostają jedynie niebezpiecznym narzędziem w rękach tych, którzy o przyszłości wiedzą nieco więcej niż przeciętny obywatel.

Polymarket i rynki „proroctw”

Główną areną tych kontrowersyjnych działań stały się platformy takie jak Polymarket. W przeciwieństwie do tradycyjnych bukmacherów, rynki te działają w oparciu o mechanizm giełdowy. Kupuje się „udziały” w konkretnym wydarzeniu. Jeśli obstawisz, że Ali Chamenei przestanie pełnić funkcję do końca miesiąca, a tak się stanie – Twój udział wart kilka centów zamienia się w dolara. Przy milionowych inwestycjach stopa zwrotu jest gigantyczna.

W ostatnich miesiącach portfele krypto powiązane z „tajemniczymi inwestorami” wykazały niezwykłą skuteczność. Ogromne sumy wpływały na kontrakty dotyczące ataków odwetowych czy konkretnych dat operacji militarnych na kilka godzin przed ich faktycznym wystąpieniem. To rodzi fundamentalne pytanie: czy mamy do czynienia z genialną analizą danych, czy z najbardziej niemoralnym „insider tradingiem” w historii ludzkości?

Autor: Kamil bednarczyk

Żródło: Reuters