19 stycznia 1945 roku zostały podjęte pierwsze kroki w celu przywrócenia administracji w wyzwolonej Warszawie. Podjęto decyzje o przewróceniu Warszawy jako stolicy Polski. Zaczęto organizować władze miejskie. W kolejnych dniach do miasta zaczęli przybywać urzędnicy, inżynierowie, architekci, planiści Biura Odbudowy Stolicy.
Biuro Odbudowy Stolicy – BOS
Biuro Odbudowy Stolicy – BOS zostało powołane z kilkuset specjalistów w dziedzinach takich jak:
- architekci
- urbaniści
- inżynierowie
- historycy sztuki
- geodeci
- planiści
Do znanych postaci w BOS zaliczali się miedzy innymi.
- Jan Zachwatowicz – został głównym konserwatorem zabytków. Liderem odbudowy Starego Miasta.
- Józef Sigalin – koordynator dużych inwestycji.
Główne zadania Biura Odbudowy Stolicy.
Warszawa po wojnie była zniszczona niemal 85 procentach. Biuro Odbudowy Stolicy zostało powołane po opuszczeniu przez okupanta Stolicy. Do głównych zadań urzędu należało:
- Zaplanowanie urbanistyczne zniszczonego miasta w zakres którego wchodziły zaprojektowanie nowego układu miasta.
- Inwentaryzacja zniszczeń oraz ocalałych budowli oraz sporządzenia mapy ruin, instalacji.
- Zaplanowanie odbudowy zabytków w skład których wchodziło Stare Miasto jak i Trakt Królewski.
Największym osiągnięciem BOS była rekonstrukcja Starego Miasta. Aktualnie zabytki znajdujące się w jego obrębie zostały wpisane na listę UNESCO.
W roku 1951 – BOS zostało rozwiązane. Zadania należące do Biuro Odbudowy Stolicy przejęły stałe instytucje miejskie.
Rozwiązanie Armii Krajowej
W dniu 19 stycznia 1945 roku gen. Leopold Okulicki pseudonim „Niedźwiadek” wydał rozkaz rozwiązania Armii Krajowej AK.
Jednym z powodów tej dramatyczne decyzji było wejście Armii Czerwonej i narzucenie władzy podporządkowanej Związki Sowieckiej Republiki Radzieckiej ZSRR. Duży wpływ na to postanowienie miały również groźby represji NKWD wobec żołnierzy AK. Miały się on przejawiać w aresztowaniach oraz wywózkach. Decyzja podyktowana była również próbą ochrony podziemia przed dalszymi stratami. Rozkaz miał na celu uratowanie ludzi, a nie kończyć walkę o niepodległa Polskę.
Żołnierze na mocy rozkazu mieli wrócić do cywilnego życia jednocześnie zachować struktury konspiracyjne w uśpieniu. Dało to początek historii tzw. Żołnierzy Wyklętych.
Autor: Kamil Bednarczyk
